वाळूचा ठेका नसताना नदीपात्रात वाळू उपसा 

एकाच वेळी ३० ते ४० ट्रॅक्टर-डंपरची वर्दळ, प्रशासनाच्या भूमिकेकडे लक्ष!

अमळनेर : तालुक्यातील पांझरा नदीपात्रात वाळू उपसा आणि वाहतुकीचा प्रश्न पुन्हा एकदा ऐरणीवर आला आहे. संबंधित ठिकाणी वाळूचा कोणताही ठेका देण्यात आलेला नसताना नदीपात्रातून मोठ्या प्रमाणावर वाळू काढून तिची वाहतूक सुरू असल्याचा आरोप होत आहे. विशेष म्हणजे, एकाच वेळी सुमारे ३० ते ४० ट्रॅक्टर आणि डंपर वाळू वाहतुकीसाठी नदीपात्रात दाखल होत असल्याची माहिती समोर येत आहे. त्यामुळे महसूल विभागाच्या कार्यक्षमतेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले जात असून, या प्रकाराला जबाबदार कोण, असा सवाल नागरिकांकडून उपस्थित केला जात आहे.

ठेका नाही, मग वाळू उपसा कोणाच्या परवानगीने?

पांझरा नदीपात्रातील संबंधित ठिकाणी वाळूचा कोणताही ठेका गेलेला नसल्याची माहिती आहे. असे असताना नदीपात्रातून मोठ्या प्रमाणावर वाळू काढली जात असेल, तर हा प्रकार नेमका कोणाच्या देखरेखीखाली सुरू आहे, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.

वाळू हा शासनाच्या महसुलाशी आणि नैसर्गिक साधनसंपत्तीच्या संरक्षणाशी संबंधित महत्त्वाचा विषय आहे. त्यामुळे ठेका नसलेल्या ठिकाणी वाळू उपसा होत असल्याच्या तक्रारींकडे प्रशासनाने गांभीर्याने पाहणे आवश्यक आहे. नदीपात्रातून वाळू काढण्याचे काम सुरू असल्यास त्याची तातडीने चौकशी करून वस्तुस्थिती स्पष्ट करण्याची गरज आहे.

एकाच वेळी ३० ते ४० वाहनांची वर्दळ!

पांझरा नदीपात्रात वाळू वाहतुकीसाठी एकाच वेळी सुमारे ३० ते ४० ट्रॅक्टर आणि डंपर येत असल्याची माहिती समोर आली आहे. एवढ्या मोठ्या संख्येने वाहने नदीपात्रात दाखल होत असतील, तर संबंधित यंत्रणांना याची माहिती नाही का? असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.

नदीपात्रातील छायाचित्रांमध्ये वाळूचे ढीग, ट्रॅक्टर-ट्रॉली आणि वाळू हाताळणारे कामगार दिसून येतात. या पार्श्वभूमीवर संबंधित ठिकाणी नेमके कोणते काम सुरू आहे, वाळू उपसा किती प्रमाणात होत आहे आणि त्यावर नियंत्रण ठेवण्याची जबाबदारी असलेल्या यंत्रणांकडून काय कारवाई केली जात आहे, याची चौकशी होणे आवश्यक आहे.

महसूल विभागाच्या कार्यक्षमतेला खुले आव्हान?

वाळू उपसा आणि वाहतुकीवर नियंत्रण ठेवण्याची महत्त्वाची जबाबदारी महसूल विभागाची आहे. मात्र, ठेका नसलेल्या ठिकाणी मोठ्या प्रमाणावर वाळू उपसा व वाहतूक होत असल्याचा आरोप होत असेल, तर प्रशासनाच्या देखरेखीबाबत प्रश्न उपस्थित होणे स्वाभाविक आहे.

एका बाजूला शासनाकडून नैसर्गिक साधनसंपत्तीचे संरक्षण आणि नियमांची अंमलबजावणी करण्यावर भर दिला जातो, तर दुसऱ्या बाजूला नदीपात्रात मोठ्या प्रमाणावर वाळू वाहतूक सुरू असल्याची माहिती समोर येत आहे. त्यामुळे या प्रकाराची वरिष्ठ महसूल अधिकाऱ्यांनी दखल घेऊन प्रत्यक्ष पाहणी करावी, अशी मागणी होत आहे.

नदीपात्राच्या अस्तित्वालाच धोका?

नदीपात्रातून अनियंत्रित वाळू उपसा होत असल्यास त्याचा नदीच्या नैसर्गिक रचनेवर आणि पर्यावरणावर परिणाम होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे पांझरा नदीपात्रात सुरू असल्याचे सांगितल्या जाणाऱ्या वाळू उपशाची तातडीने तपासणी होणे गरजेचे आहे.

संबंधित ठिकाणी वाळूचा ठेका नसताना वाळू काढली जात आहे का, हा उपसा कोण करत आहे आणि त्यामागे नेमके कोण आहे, याची चौकशी केल्यास वस्तुस्थिती समोर येऊ शकते. त्याचबरोबर शासनाच्या महसुलाचे संभाव्य नुकसान होत आहे का, याचीही तपासणी करणे आवश्यक आहे.

वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी तातडीने लक्ष घालण्याची मागणी

पांझरा नदीपात्रातील या प्रकाराची तहसीलदार, महसूल विभागाचे वरिष्ठ अधिकारी आणि संबंधित प्रशासकीय यंत्रणांनी तातडीने दखल घ्यावी, अशी मागणी होत आहे. नदीपात्राची प्रत्यक्ष पाहणी करून वाळू उपशाचे प्रमाण निश्चित करावे, संबंधित वाहनांची माहिती घ्यावी आणि नियमांचे उल्लंघन आढळल्यास जबाबदार व्यक्तींवर कठोर कारवाई करावी, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.

ठेका नसताना वाळू उपसा होत असल्याचा आरोप, एकाच वेळी ३० ते ४० वाहनांची वर्दळ आणि प्रशासनाच्या भूमिकेबाबत निर्माण झालेले प्रश्न यामुळे पांझरा नदीपात्रातील हा विषय चर्चेचा ठरत आहे. आता महसूल विभाग या प्रकरणाची दखल घेऊन प्रत्यक्ष कारवाई करणार की हा प्रकार असाच सुरू राहणार, याकडे अमळनेर तालुक्यातील नागरिकांचे लक्ष लागले आहे.