वाळूचा ठेका नाही, मग वाळू येतेय कुठून?
अमळनेरमार्गे सुरू असलेल्या वाहतुकीबाबत प्रश्नचिन्ह
अमळनेर : तालुक्यातील कोणत्याही नदीचा वाळू ठेका शासनाकडून देण्यात आलेला नसल्याचे सांगितले जात असताना, अमळनेरमार्गे धुळे व नाशिक भागाकडे वाळूची वाहतूक होत असल्याने परिसरात चर्चेला उधाण आले आहे. तालुक्यात नदीपात्रातून वाळू उपसा करण्याचा अधिकृत ठेका नसल्यास ही वाळू नेमकी कुठून येत आहे, तिचा स्रोत काय आहे आणि वाहतुकीसाठी कोणत्या परवानग्या घेण्यात आल्या आहेत, असे प्रश्न नागरिकांकडून उपस्थित केले जात आहेत.
वाळू वाहतुकीसाठी वापरले जाणारे मार्ग, वाहनांची संख्या, वाळूचा साठा आणि संबंधित कागदपत्रांची तपासणी करण्याची गरज व्यक्त होत आहे. या प्रकरणाची महसूल विभागाने सखोल चौकशी करून वस्तुस्थिती स्पष्ट करावी, अशी मागणीही केली जात आहे.
साठवलेल्या वाळूचा ठेका असल्याची चर्चा
काही लोकांकडून संबंधित वाळू ही पूर्वी साठवून ठेवलेल्या किंवा शिल्लक राहिलेल्या वाळूच्या ढिगांचा ठेका दिल्यामुळे वाहतूक केली जात असल्याचे सांगितले जात आहे. मात्र, अशा प्रकारचा ठेका प्रत्यक्षात देण्यात आला आहे का, तो कोणत्या ठिकाणच्या वाळूसाठी आहे, त्याची वैधता किती कालावधीसाठी आहे आणि किती वाळू उचलण्याची परवानगी देण्यात आली आहे, याबाबत स्पष्ट माहिती समोर येणे आवश्यक आहे.
जर शासनाने साठवलेल्या वाळूच्या विक्रीसाठी किंवा उचलण्यासाठी परवानगी दिली असेल, तर त्या परवानगीतील अटींचे पालन होत आहे की नाही, याची तपासणी करणे महत्त्वाचे ठरणार आहे. मंजूर प्रमाणापेक्षा अधिक वाळूची वाहतूक होत आहे का, परवानगीतील मुदत संपल्यानंतरही वाहतूक सुरू आहे का आणि प्रत्यक्ष वाहतूक व अधिकृत नोंदी यामध्ये तफावत आहे का, हेही तपासणे गरजेचे आहे.
वाळूचा स्रोत आणि वाहतुकीची कागदपत्रे तपासणार कोण?
वाळूची वाहतूक करताना तिचा अधिकृत स्रोत, वाहतूक परवाना, ई-ट्रान्झिट पास किंवा लागू असलेली इतर आवश्यक कागदपत्रे उपलब्ध असणे महत्त्वाचे आहे. त्यामुळे अमळनेरमार्गे जाणाऱ्या वाळूच्या वाहनांची तपासणी करून संबंधित कागदपत्रांची पडताळणी करावी, अशी मागणी होत आहे.
वाहनांमधील वाळू कोणत्या खाणीतून, साठवणूक केंद्रातून किंवा अधिकृत विक्रीस्थळावरून आणली आहे, याची नोंद तपासल्यास वाहतुकीचा मूळ स्रोत स्पष्ट होऊ शकतो. त्याचबरोबर संबंधित परवानगीमध्ये नमूद केलेले ठिकाण, वाळूचे प्रमाण, वाहतुकीचा मार्ग आणि वैधता कालावधी यांचीही पडताळणी करणे आवश्यक आहे.
महसूल आणि गौण खनिज विभागाने लक्ष देण्याची गरज
वाळू उपसा आणि वाहतुकीशी संबंधित नियमांचे पालन होत आहे की नाही, हे तपासण्याची जबाबदारी संबंधित शासकीय यंत्रणांची आहे. त्यामुळे तहसील कार्यालय, महसूल विभाग आणि गौण खनिज विभागाने या वाहतुकीची माहिती घेऊन आवश्यक ती तपासणी करावी, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
वाहतुकीसाठी वैध परवानगी असल्यास प्रशासनाने त्याबाबतची वस्तुस्थिती स्पष्ट करावी. दुसरीकडे, तपासणीत परवानगीचा अभाव, मंजूर मर्यादेपेक्षा अधिक वाळूची वाहतूक किंवा नियमांचे उल्लंघन आढळल्यास संबंधितांवर नियमानुसार कारवाई करण्यात यावी, अशी मागणी केली जात आहे.
अधिकृत खुलासा होणार का?
अमळनेर तालुक्यात नदीपात्रातील वाळूचा अधिकृत ठेका नसल्याची माहिती आणि दुसरीकडे सुरू असल्याचे सांगितले जाणारे वाळू वाहतुकीचे व्यवहार, यामुळे या प्रकरणात पारदर्शकतेची मागणी पुढे आली आहे. वाळूचा नेमका स्रोत कोणता, साठवलेल्या वाळूचा ठेका दिला असल्यास त्याची मुदत व मर्यादा काय, तसेच वाहतुकीसाठी आवश्यक कागदपत्रे वैध आहेत का, या प्रश्नांची उत्तरे प्रशासनाच्या तपासणीतूनच स्पष्ट होऊ शकतील.
त्यामुळे संबंधित विभागाने प्रत्यक्ष पाहणी करून वाहतुकीच्या नोंदी तपासाव्यात आणि वस्तुस्थिती जनतेसमोर मांडावी, अशी मागणी होत आहे. तपासणीत काही त्रुटी किंवा नियमभंग आढळल्यास संबंधितांवर कायदेशीर कारवाई करावी; मात्र वैध परवानगीने वाहतूक सुरू असल्यास त्याबाबतही अधिकृत माहिती देऊन संभ्रम दूर करावा, अशी अपेक्षा नागरिकांकडून व्यक्त केली जात आहे.
